Vùng đất Quảng Ninh xưa là trấn Hải Đông — tiền đồn biên viễn phía Đông Bắc Đại Việt. Nhà Lý, nhà Trần coi đây là cửa ngõ biển chiến lược, đặt đội thủy quân trấn giữ vịnh biển và canh phòng trước các cuộc xâm lăng từ phương Bắc.

Hưng Đạo Đại Vương Trần Quốc Tuấn cắm nghìn cọc gỗ nhọn xuống lòng sông Bạch Đằng — dùng thủy triều nhấn chìm toàn bộ thuyền chiến quân Nguyên Mông. Đô đốc Omar và tướng Ô Mã Nhi bị bắt sống. Chiến thắng kết thúc lần xâm lược thứ ba của Nguyên Mông vào Đại Việt.

Người Pháp phát hiện trữ lượng than khổng lồ tại Hòn Gai, Cẩm Phả và biến Quảng Ninh thành trung tâm khai thác than lớn nhất Đông Dương. Từ những hầm mỏ khổ sai đó, phong trào công nhân Việt Nam nhen nhóm — tiền thân các tổ chức cách mạng đầu tiên của đất nước.

Hợp nhất tỉnh Hải Ninh, khu Hồng Quảng và đảo Cô Tô thành tỉnh Quảng Ninh — tên ghép từ Quảng Yên và Hải Ninh. Tỉnh được xác định là trung tâm kinh tế mỏ và cửa ngõ biên mậu Đông Bắc chiến lược nhất miền Bắc Việt Nam.

1994: UNESCO công nhận Di sản Thế giới về địa chất — 1,969 đảo đá vôi hình thành qua 500 triệu năm. 2000: công nhận lần hai về đa dạng sinh học. Một trong số ít di sản thế giới được vinh danh hai lần. Quảng Ninh chuyển mình thành tỉnh du lịch biển đảo hàng đầu Đông Nam Á.

Sân bay Vân Đồn quốc tế khánh thành 2018. Đường cao tốc Hà Nội–Hạ Long rút ngắn hành trình xuống còn 2 giờ. Đặc khu kinh tế Vân Đồn thu hút đầu tư tỷ USD vào resort, casino và công nghệ cao. Quảng Ninh đón hơn 15 triệu lượt khách mỗi năm.